GPS چیست ؟

سیستم موقعیت یاب جهانی (Global Positioning Systems)، یک سیستم راهبری و مسیریابی ماهواره ای است که از شبکه ای با 24 ماهواره تشکیل شده است. این ماهواره ها به سفارش وزارت دفاع ایالات متحده ساخته و در مدار قرار داده شده اند. این سیستم در ابتدا برای مصارف نظامی تهیه شد ولی از سال 1980 استفاده عمومی آن آزاد و آغاز شد.

خدمات این مجموعه در هر شرایط آب و هوایی و در هر نقطه از کره زمین در تمام ساعت شبانه روز در دسترس است. پدید آورندگان این سیستم، هیچ حق اشتراکی برای کاربران در نظر نگرفته اند و استفاده از آن رایگان است.

GPS چگونه عمل می کند؟

ماهواره های این سیستم، روزی 2 بار در مداراتی دقیق  بدور زمین می گردند و اطلاعاتی را به زمین مخابره می کنند. گیرنده های GPS این اطلاعات را دریافت  و با انجام محاسبات هندسی، محل دقیق گیرنده را نسبت به زمین محاسبه می کنند. در واقع گیرنده زمان ارسال سیگنال توسط ماهواره را با زمان دریافت آن مقایسه می کند. از اختلاف این دو زمان فاصله گیرنده از ماهواره تعیین می گردد سپس این عمل را با داده های دریافتی از چند ماهواره دیگر تکرار می کند و بدین ترتیب محل دقیق گیرنده را با اختلافی ناچیز ، معین می کند .

گیرنده به دریافت اطلاعات همزمان از حداقل 3 ماهواره برای محاسبه 2 بعدی و یافتن طول و عرض جغرافیایی، و همچنین دریافت اطلاعات حداقل 4 ماهواره برای یافتن مختصات سه بعدی – ارتفاع- نیازمند است. با ادامه دریافت اطلاعات از ماهواره ها گیرنده اقدام به محاسبه سرعت، جهت(قطب نما)، مسیر پیموده شده، فواصل طی شده، فاصله باقی مانده تا مقصد، زمان طلوع و غروب خورشید و بسیاری اطلاعات مفید دیگر، می نماید.


 GPS برای چه کسانی کاربرد دارد ؟

بسته به نوع مصرف و بودجه می توانید از انواع گیرنده های GPS بهره ببرید. امروزه بهای گیرنده های GPS بطور چشمگیری کاهش یافته و هم اکنون در کشور ما با بهایی معادل یک گوشی متوسط موبایل نیز می باشد. در کشورهای توسعه یافته از این سیستم جهت کمک به راهبری خودرو، کشتی و انواع وسایل نقلیه استفاده می شود.

هر چه نقشه های منطقه ای که در حافظه گیرنده بارگذاری می شود دقیق تر باشد، سرویسهایی که از GPS می توان دریافت داشت نیز ارتقا می یابد. برای مثال، می توان از GPS مسیر نزدیکترین پمپ بنزین، تعمیرگاه و یا ایستگاه قطار را سوال نمود و مسیر پیشنهادی را دنبال کرد. دقت مکان یابی این سیستم در حد چند متر می باشد، که بسته به کیفیت گیرنده تغییر می کند. از سیستم موقعیت یابی جهانی می توان در کارهایی چون نقشه برداری و مساحی، پروژه های عمرانی و معدنکاری(اکتشاف، میله گذاری، استخراج و ... )، کوهنوردی، برف نوردی ، صحرانوردی ، شکار، کایت سواری، سفر در مناطق ناشناخته، اتومبیلرانی ، کشتیرانی و قایقرانی، عملیات نجات هنگام وقوع سیل و زمین لرزه و هر فعالیت دیگر که نیازمند محل یابی باشد، بهره برد .
از مهمترین قابلیتهای این دستگاه ثبت دقیق مسیر پیموده شده، نمایش ارتفاع، ثبت سرعت لحظه ای و سرعت متوسط، محاسبه مساحت، قطبنمای الکتریکی و ... می باشد.

هر کس که بخواهد موقعیت مکانی خود را بداند و بفهمد که به کجا می رود به این سیستم نیازمند است، با توجه به کاهش شدید بهای گیرنده های این سیستم، و افزایش امکانات آنها، این تکنولوژی در آینده نزدیک بیش از پیش در اختیار همگان قرار خواهد گرفت.

 

GPS و تارخچه مختصری از آن:

GPS که سرواژه عبارت زیر می باشد و به معنی« سیستم موقعیت یابی جهانی » :
Global Position System
توسط صنایع نظامی امریکا به منظور راهنمایی دقیق سربازان برای یافتن مسیر درست طراحی شد ( که هنوز از طرف ارتش امریکا به کار برده می شود ) . از زمانی که دولت امریکا GPS را در اختیار عموم گذاشت ( ماه مه سال 2000) مردم کاربردهای مختلفی برای آن پیدا کردند . در حال حاضر مهندسین علوم مختلف ، مردم ، مؤسسات ، و سازمانهای دولتی از فناوری GPS برای هر چیزی از اکتشاف و استخراج یک ماده معدنی ، پیدا کردن مقصد سفر تا ردیابی اتومبیلهای یک شرکت بهره می گیرند . بسیاری از مردم از تجهیزات GPS به دلایل امنیتی بهره می گیرند . گردشگران ، قایق رانها از آن برای پیدا کردن مقصد و بازگشت سالم به منزل سود می جویند .

 

GPS را از کجا و به چه قیمتی تهیه کنیم؟  
دوستان عزیزی که به نوعی علاقه مند به استفاده از سیستم موقعیت یابی جهانی(GPS ) هستند و یا بسته به کار و شغلشان می خواهند دستگاه گیرنده آنرا تهیه کنند جهت آگاهی از قیمت ها و مشخصات برخی از مدل های موجود در بازار ایران، از طریق آدرس ذیل  

http://www.rayaneh.com/cat-39.aspx

به پایگاه اینترنتی رایانه دست یافته و مستقیما در بخش GPS نمونه هایی از دستگاه های موجود را مشاهده نمایند.  

 با آرزوی موفقیت

طاها